Deniz rezervleri mi, deniz lunaparkları mı iyidir?

................
VN:F [1.9.13_1145]
Rating: 0.0/10 (0 votes cast)

Geçtiğimiz haftalarda rastladığım ender iyi haberlerden biri SAD (Sualtı Araştırma Derneği)’ın Deniz Rezervleri projesiydi. Henüz uygulamaya geçilmedi, her şey yolunda giderse çok yakında uygulamaya geçilecek bir proje. Sualtı Dergisi Mail grubu’ndan ilk haberini aldığımda “tanrım birileri güzel şeyler için çabalıyor” diye iç geçirsem de, ardından gelen tepki mailleri beni tam anlamıyla dumura uğrattı.

Önce size projeden biraz bahsedeceğim, daha sonra da gelen tepkiler üzerine bir kaç yorumda bulunacağım.

Ormanlar’ın karadaki görevi ne kadar önemliyse (yokedilerek otel arazisi olma dışındaki), yosunların denizdeki önemi de o derece önemlidir. Denizlerdeki alglerin (yani yosunların) yok olması demek, ekosistemin çökmesi anlamına geliyor.SAD’ın bu konuyla ilgili proje ekibinin yaptığı çalışmalar, araştırma yaptıkları bölgede alglerin yok olma sebeplerinin başında Sokkan, Sokar, Deli Sarpa adlı kızıldeniz göçmeni balıkların (algler ile beslenen türler) ve Kara Diken adlı deniz kestanesinin populasyonunun artması olarak sonuca bağlanmış. Aşırı avlanma sonucu bu türün doğal düşmanı olan yerel türlerin azalması sebebiyle, populasyonları oldukça artmış. Yani forum ya da fotoğraf sitelerinde bu türlerin altına yazılan hain balıklar, alçaklar yorumu aslında yanlıştır. Sorunu bu türün doğal düşmanlarını yok eden bizler oluşturmaktayız.

Proje ekibinin yaptığı kafes deneyleri sonucu, sokkan ve deniz kestanelerinin baskısı ortadan kalktığında, çölleşme de engellenmiş oluyor. Bu neticede de, alınacak en doğru önlemin avcılığa kapalı deniz rezervleri oluşturmak olduğuna karar veriliyor.

Proje Türkiye’de denizlerle ilgili yapılmış en doğru proje olmasına rağmen, çok ses getirmemesi açıkçası beni şaşkına çeviriyor. Deniz rezervleri demek, başta avcılığı toptan yasaklamakla beraber, birçok başka yasağı da beraberinde getiriyor. Bu da insanımızın “denizi babanızın malı mı sanıyorsunuz da yasak koyuyorsunuz” anlayışı sergilemesine sebep oluyor. Umarım bu proje en yakın zamanda uygulamaya geçer ve başta Bodrum’daki büyük resif olmak üzere yeni koruma alanları oluşturulur. Biliyorum ki, daha çok fırın ekmek yemek gerekiyor, doğal koruma alanları ve parklar oluşturmanın bilincine varmak için.

Açıkçası, yapay resif oluşturma adı altında uçak ve gemi mezarlığı oluşturma sevdası bir trend haline gelmiş olmasını hala anlayabilmiş değilim. Daha Kaş’ta tekerlekleri ile batırılan uçağın nasıl bir hata olduğunu sorgulayan çıkmamışken (madem tekerlekleriyle uçak batıracağız, birileri niye deniz temizleme adı altında tekerlek çıkarıyor değil mi), şimdi de bir müze sevdası geldi başımıza.

Saroz’da Sualtı Tarih Müzesi oluşturulacağını, sualtı ile ilgiliyseniz mutlaka duymuşsunuzdur. Açıkçası bu proje ilk duyduğum günden beri beni tedirgin ediyor, her yeni yapılan açıklamasında da tedirginliğim artıyor. Sualtında bir Çanakkale Tarihi Müzesi oluşturmaktan bahsediliyor, ama burada sergilenecek tarihi eserler olmayacağı gibi, onun yerine yeni yapılacak olan ve sanatsal yönü çok da tartışılabilecek olan heykellerden oluşacak. Okul önlerindeki Atatürk büstlerini ya da meydanlardaki AtatürK ya da başka önemli insanların heykellerini bir müzeye koyabilir misiniz? Elbette hayır, çünkü adı üzerinde müze, buraya bir sanat eseri ya da tarihi değeri bulunan eserleri koyabilirsiniz. Kalıp’tan yapılmış bir heykeli sanat eseri diye yorumlamak biraz değil, oldukça mantıksız gözükmekte. Bu proje benim için dalgıçlar için yapılmış bir sualtı lunaparkı’ndan fazlasını ifade etmiyor.

Müzeyi geçtim, sıra uçak ve gemi batırılmasına geldi. Sizce bu gemiler neden batırılıyor, denize faydası için mi, yoksa bölgedeki dalıcı turist sayısını arttırmak için mi? Eğer batığın etrafında balıktan geçilmeyecek sanıyorsanız, dalıcı sayısının fazla olduğu bir bölgede inanın yuva yapacak balık sayısı azdır, batığın etrafında iki orfoz görülebilsin diye gemi, uçak batırmak denizi çöplüğe döndürmekten başka bir şey değildir.

Proje kapsamı’nda soğuk su mercanları ile ilgili çalışmalar da olduğu başlık halinde açıklanıp, projenin en önemli kısmının bu olduğu söylense de, henüz detaylı bir şey duyabilmiş değiliz. Tek dileğim projedeki müze çalışmalarına ayrılan paradan biraz kısılır da Saroz’daki dalış bölgelerine tonoz dökme yöntemi ile şamanduralar yapılır ve çapa tarayan teknelerden yapılan dalışların verdiği zararların da önüne geçilir.Bir de madem gerekli kurumların destekleri sağlanıyor, en önemli desteğin aşırı avcılık, yasak türleri avlayan teknelerin denetlenmesinde de sağlanır.

Umarım bir gün denize ekstradan gemi, uçak, heykel bırakma dışında, asıl koruma yönteminin denize ait hiç bir şeye zarar vermeme olduğu bilincindeki insanlar tarafından projeler yapılır. Birkaç çılgın çıkar, bir organizasyon kurar, Bodrum’daki dalış merkezi, balıkçılar, turizm acentaları ve oteller ile bir araya gelerek, bir sualtı doğal parkı’nın (hayır efendim adı park ama lunapark değil) turizm açısından bölgeyi daha da kalkındıracağının farkına varır. Doğal Park her türlü avcılığa kapatılır, teknelerin bağlanması için şamanduralar yapılır, rehbersiz dalış yasaklanır, dalıcılardan park giriş ücreti alınır ve bu para park’In gelişiminde kullanılır. Birleşmiş Miletller ve Avrupa Birliği destek programlarından yardım sağlanır, işi sadece bu park olan profesyoneller (gönüllü değil, işin uzmanı ve geçimini de bu işten alacağı ücretle sağlayan insanlar) ile çalışılır.İşte ütopyam budur, tez zamanda buna benzer ütopyaları olan insanların projelerinden haberdar olmak dileğiyle.

SAD’ın deniz rezervleri projesi ile ilgili daha ayrıntılı bilgiye sahip olmak için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz.

http://www.sad.org.tr/denizrezervleri/proje_hakkinda.html

Çiğdem Cooper

VN:F [1.9.13_1145]
Rating: 0 (from 0 votes)

600true thumbnails bottomright 300true 800none
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1243
     SedenErdi
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1286
     AliNasman
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1296
     SelmaUca
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1294
     TuncayTanriverdi
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1299
     Selimsidali
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1284
     SelcenTaninmis
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1175
     CenkSahin
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1166
     UmutDincer
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1173
     HaldunSevel
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1168
     Slide11
  • 5000 fade true 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1177
     SGYELKENEnglish
  • 5000 fade false 30 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?cat=1310
     Slide12
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

600true dots under 150true 800https://www.sualtigazetesi.com/wp-content/plugins/thethe-image-slider/style/skins/white-square-2
  • 7000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?p=123813
     DunyaSampiyonu
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?p=123304
     AtlantikGecisi
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/yelkenci-turkiye-butun-bolumler/
     YelkenciTurkiye
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?p=123982
     GulinBozkurt
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?p=124350
     DunyaUcuncusu
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/?p=124603
     DerinBaytur
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/ali-poyraz-ozdemir-balkan-sampiyonu/
     AliPoyrazOzdemirBalkaSampiyonu
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/ejder-ginyol%e2%80%99dan-gold-cup%e2%80%99ta-birincilik/
     EjderSampiyon
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/rsx-kadinlar-sinifinda-2020-tokyo-olimpiyat-oyunlari%e2%80%99ndayiz/
     DilaraUralp
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/interview-with-ecem-guzel/
     EcemGuzel
  • 5000 fade false 60 bottom 0 sualtigazetesi.com/second-wind-onne-van-der-wal/
     SecondWind
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/no-ordinary-women/
     NoOrdinaryWomen
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/banu-oney-ile-denizden-denize-marmarisden-seattlea-yelkenli-tekne-ile/
     BanuOneyileDENIZDENDENIZE
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/yasamin-nereyinde-duruyoruz-dilek-ergul/
     DilekErgul
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/the-bodrum-cup-turkiyeyi-yelkencilik-dunyasinda-temsil-etti/
     TheBodrumCup
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/life%E2%80%99s-daring-adventure/
     Life’sDaringAdventure
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/sporcu-gunlugu-5-bolum-yigit-yalcin-citak/
     SporcuGunlugu5.Bolum-YigitYalcinCitak
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/4-deniz-kizi-ulusal-kadin-yelken-kupasinin-ardindan/
     4.Deniz KiziUlusalKadinYelkenKupasıninArdindan
  • 5000 fade false 60 bottom 0 https://www.sualtigazetesi.com/tirhandil-cup-2019-ozel/
     TIRHANDILCUP2019OZEL

https://www.sualtigazetesi.com/wp-content/uploads/2015/04/Untitled3.jpg