Bodrum’un Mavi Belleği – SUALTI Gazetesi

1958 Yalıçiftlik doğumlu olan Mehmet Çakır, çiftçi bir ailenin çocuğu olsa da denizle erkenden, ilkokuldan sonra ığrıpçılıkyaparak tanışır. Askerlik dönüşü, 1981’de Adnan 1 teknesiyle süngerciliğe başlar ve bu mesleği 2003 yılına kadar sürdürür. Melat süngerinin peşinde 85 metreye kadar dalar; Ayvalık ve Midilli açıklarında “bir dalışta bir apoş dolusu” sünger çıkardıkları o bereketli günleri, üç günde birer çuval sünger topladıkları zamanları unutmaz. Tabii o derinliklerden çıkmanın bir kuralı vardır: Aksona. 18 metreden başlayıp yüzeye kadar her üç metrede bir sabırla bekleyerek, bazen yirmi beş dakikayı su altında geçirerek yukarı çıkar. Bir kez ağır bir vurgun yese de pes etmez; vücudunun altı tutmaz halde götürüldüğü hastaneden bir hafta sonra tekneye, ertesi yıl da yine çok sevdiği derinliklere döner.

Mehmet Çakır’ın ismi, dünya su altı arkeolojisi için de bir dönüm noktasıdır. Uluburun açıklarında daldığı bir gün, 35-37 metrelerde gördüğü yığıntıyı fark eder. O zamanlar Kazım Ağa’ya durumu anlattığında aldığı “Sen köşeyi döndün” cevabı, aslında bir tarihin keşfinin habercisidir. Kale Müdürü Oğuz Alpözen ve ekibini Kaş’tan kiraladığı bir piyade tekneyle bölgeye götürür. 12 yıl sürecek bir çalışmanın fitilini ateşleyen bu keşif, bugün Bodrum Kalesi’nde sergilenen paha biçilemez Uluburun Batığı’ndan başkası değildir. O sadece sünger çıkarmamış, denizin dibindeki tarihi de elleriyle bulup çıkarmıştır.

Sadece başarıyı değil, denizin kahrını da bizzat yaşar. 1982’de süngerleri vuran o büyük hastalığa tanık olur; süngeri kopardığında elinde kalan o kül gibi hissi ve sanki yanıyormuşçasına gelen sıcaklığı bizzat duyar. Süngercilik bittikten sonra rotasını Karadeniz’e çevirir ve Şile’den Trakya’ya kadar deniz salyangozu peşinde dalar. İstanbul Bebek önlerinde yaptığı dalışlarda denizin dibinden çıkan arabalara şaşırırken, aslında bir ömrü o maviliklerin içinde tüketir. Mehmet Çakır’ın hikâyesi, Bodrum’un süngerden batıklara uzanan o zorlu ama gururlu mavi geçmişinin en gerçek özetidir.

Bodrum’un deniz kokan tarihine selam olsun.

@bodrumbel @tamermandalinci @ahmetaras @muglabsb